Het ENA (Elektronisch Nieuwsarchief, een initiatief van de Universiteit Antwerpen en de K.U.Leuven) heeft gisteren de resultaten bekendgemaakt van een onderzoek naar de verhouding tussen mannen en vrouwen in de Vlaamse tv-journaals.

Daaruit blijkt dat vrouwen minder dan een kwart van de spreektijd krijgen, een cijfer dat tussen 2003 en 2011 met slechts vier procent gestegen is. “Geen goede resultaten”, geeft ook de VRT toe. Maar de openbare omroep belooft beterschap: het actieplan diversiteit zal op termijn zijn vruchten afwerpen.

De onderzoekers van het ENA onderzochten de voorbije maanden alle Eén- en vtm-nieuwsuitzendingen van 19:00 uur die tussen januari 2003 en september 2011 werden uitgezonden. Daaruit blijkt dat vrouwen duidelijk minder aan bod komen in Vlaamse journaals dan mannen.

In 2003 bedroeg hun spreektijd gemiddeld slechts 18%, in 2011 was dat 22%. Vrouwen komen ook minder vaak als ‘elitebron’, dus als ‘expert’ in de tvjournaals aan bod. De VRT vindt die resultaten voor haar 19:00 uur-journaal niet goed, maar is niet geheel verrast.

Hoofdredacteur nieuws Wim Willems: “De cijfers van het ENA tonen aan dat vrouwen inderdaad te weinig aan bod komen in onze journaals. Het is een vaststelling die we met de nieuwsdienst en de hele VRT al in 2010 hebben gedaan, al focussen wij altijd op een verhoging van het aantal vrouwen in onze berichtgeving, niet op de spreektijd."

"Dat kan je niet sturen. Het aantal vrouwen lag eind 2011 trouwens rond de dertig procent. We hebben bij de VRT sinds vorig jaar dan ook het Actieplan Diversiteit, dat er mee voor moet zorgen dat de verhouding tussen mannen en vrouwen in ‘Het journaal’ evenwichtiger wordt. Concreet werken we nu al aan een uitgebreider en duidelijk ‘vrouwelijker’ expertennetwerk, en dat in zoveel mogelijk domeinen."

"Dat het diversiteitsbeleid van de VRT misschien geen resultaten oplevert, zoals even in het onderzoeksrapport wordt gesuggereerd, wil ik trouwens tegenspreken. De ENA-studie geeft voorzichtig positievere resultaten qua spreektijd voor 2010 en 2011, al zullen de echte resultaten van onze gewijzigde aanpak pas de komende jaren in hun onderzoeksresultaten zichtbaar worden."

"Uit het onderzoek blijkt ook nog dat het man/vrouw-onevenwicht vooral erg groot is bij zogenaamde elitebronnen (gemiddeld nemen vrouwen slechts zeventien procent van de spreektijd van elitebronnen in) en veel minder uitgesproken is bij getuigen en tijdens voxpops."

" Eerder ENA-onderzoek toonde al aan dat ‘Het journaal’ meer elitebronnen aan het woord laat dan ‘Het nieuws’ van vtm. Helaas zijn heel wat toppolitici, professoren, woordvoerders, magistraten e.d. ook gewoon mannen. Factoren waar wij weinig aan kunnen veranderen. Dat speelt ongetwijfeld mee in de ENA-resultaten. Maar we hebben nog een lange weg te gaan, dat beseffen we.”