Nieuw wetsartikel nodig voor aanpak heling data

Het stelen van digitale gegevens is wettelijk geen diefstal en het helen van data dus ook geen heling. Minister Opstelten zal hiervoor een volkomen nieuw wetsartikel moeten maken, zeggen juristen.

Het strafbaar stellen van heling van handel in digitale gegevens zal juridisch gezien een moeizame klus worden, zeggen juristen op vragen van Webwereld naar aanleiding van de plannen van minister Opstelten om cybercriminelen harder aan te pakken. Daarbij denkt de minister onder meer aan de heling van creditcardgegevens en persoonsgegevens uit databases die gekraakt zijn en gebruikt worden voor het aankopen van goederen.

De minister wil daartoe de wet aanpassen, maar de huidige definities van diefstal en heling laten een dergelijke aanpassing niet toe. Opstelten zou moeten kiezen voor een geheel nieuw wetsartikel, zeggen juristen Matthijs van Bergen (ICTRecht) en Menno Weij (SOLV). Het probleem zit hem erin dat digitale goederen volgens de wet niet stoffelijk zijn en dus niet te beschouwen als een 'goed' (wetboek van strafrecht) of 'zaak' (burgerlijk wetboek). Digitale goederen kunnen in nauwe zin niet worden gestolen, omdat het brondocument nog in handen blijft van de oorspronkelijke eigenaar. Daarom is er geen sprake van 'ontneming'.

Hoge Raad worstelt met digitale diefstal
Diverse zaken betreffende diefstal van digitale goederen, zoals broncode, emails of andere documenten, zijn in de afgelopen jaren voor de Hoge Raad gesneuveld, simpelweg omdat er volgens het wetboek van strafrecht, en in civiele zaken het burgerlijk wetboek geen sprake was van diefstal. Daardoor wordt een bewezenverklaring van heling eveneens een moeilijke zaak, omdat dat gaat om handel in spullen waarvan de ontvanger zou moeten weten dat deze afkomstig zijn van diefstal.

Een geheel nieuw wetsartikel waarin de oorspronkelijke definities van diefstal en heling worden ontweken, lijkt volgens Van Bergen en Weij de meest pasklare oplossing voor de bestrijding van handel in creditcardgegevens, zeggen beiden in een achtergrondartikel vandaag tegen Webwereld. Moeilijkheid is wel dat het vermelden in de wet dat het gaat om die specifieke bestrijding niet wenselijk is, omdat dat het artikel te technisch en te tijdsgebonden maakt, zegt Weij. Van Bergen zegt daarentegen dat het algeheel gelijk stellen van (stoffelijke) goederen aan digitale goederen in de wet tot onwenselijke brede toepassing ervan leidt.