Κυκλοφορησε το Digital TV info Δεκεμβρίου!
Με πολλά τεστ και με μια μεγάλη έκπληξη κυκλοφορεί το νέο τεύχος Δεκεμβρίου του Digital TV στα περίπτερα. Το μικρό αδερφάκι του Digital TV ονομάζεται Security Report και από εδώ και στο εξής θα προσφέρεται δωρεάν μαζί με το κυρίως τεύχος του Digital TV. Έτσι, το πλουσιότερο σε ύλη περιοδικό δορυφορικής και ψηφιακής TV γίνεται ακόμη πιο χορταστικό, αφού σε αυτό θα προστεθούν 50 ακόμη σελίδες ύλης, που αφορούν τα συστήματα ασφαλείας, δίνοντας ακόμη περισσότερο value for money στα χρήματα σας. http://www.digitaltvinfo.gr/
Τα πάντα για το LNB! (Μέρος 1ο)
Το "μάτι" της δορυφορικής λήψης...
Η λήψη του δορυφορικού σήματος είναι μαγική... Πέρα από τα "όρια" της γης ο δορυφόρος εκπέμπει το σήμα όπου ο καθένας μας μπορεί με ένα οικονομικό εξοπλισμό να κάνει λήψη. Το σήμα φτάνει στο δορυφορικό κάτοπτρο ασθενικό, συλλέγεται και ανακλάται στον Ενισχυτή χαμηλού θορύβου. Το εξάρτημα αυτό δεν είναι άλλο από το περιβόητο LNB, το οποίο θα επιχειρήσουμε να σας γνωρίσουμε από κοντά, χωρίς όμως να επεκταθούμε σε τεχνικές λεπτομέρειες, καθώς δεν είναι αυτός ο στόχος της στήλης. Ορισμένοι το ονομάζουν ακόμη και… μάτι, όρος ιδιαίτερα επιτυχημένος, αφού εκφράζει πολύ σωστά την αποστολή του!
Γράφει ο Γιάννης-Φίλιππος Δημητριάδης
Τι ακριβώς κάνει;
Το LNB έχει διπλό ρόλο: Αφενός να υποβιβάσει τη συχνότητα του σήματος από την περιοχή των 10,7-12,75GHz στην περιοχή των 950-2150MHz και αφετέρου να ενισχύσει το πολύ ασθενικό σήμα που μας έρχεται από τους δορυφόρους και να το προωθήσει στο δέκτη.
Σήμερα, το LNB εκτελεί και μία τρίτη αποστολή: Αυτή είναι η συλλογή του σήματος στην ενσωματωμένη χοάνη του, που τοποθετείται στην εστία του κατόπτρου. Το εξάρτημα αυτό, παλαιότερα, ήταν χωριστό και ονομαζόταν χοάνη συλλογής (feedhorn), ενώ παραμένει και σήμερα ξεχωριστό τμήμα στα παραβολικά κάτοπτρα (prime focus ή κεντρικής εστίασης). Τα πιάτα αυτά αποτελούν όμως πλέον πολύ μικρή μειοψηφία και αφορούν ουσιαστικά διαστάσεις από 2 μέτρα και άνω.
Το σήμα, διαμέσω της χοάνης καταλήγει σε 2 μικρές κεραιούλες (δίπολα), κάθετες μεταξύ τους και σε διάταξη σταυρού, που ονομάζονται probes στο εσωτερικό των LNB. Πιθανότατα γνωρίζετε πως όσο μεγαλώνει η συχνότητα (δηλαδή μικραίνει το μήκος κύματος) ενός ηλεκτρομαγνητικού κύματος, τόσο μικρότερου μεγέθους πρέπει να είναι τα δίπολα λήψης της κεραίας. Το ένα από αυτά λαμβάνει τις κάθετες πολώσεις και το άλλο τις οριζόντιες.
Ο στόχος λοιπόν του LNB είναι αφού τοποθετηθεί στη σωστή θέση και με τη σωστή στροφή, να δέχεται το σήμα και να το ενισχύει όσο γίνεται καλύτερα, υποβιβάζοντας σωστά τις συχνότητες και εισάγοντας τον ελάχιστο δυνατό θόρυβο. Η θέση του είναι βέβαια στο κάτοπτρο, πάνω στο οποίο στηρίζεται με τους κατάλληλους βραχίονες (έναν ή περισσότερους, ανάλογα με την κατασκευή του πιάτου). Η θέση της χοάνης προσδιορίζεται με βάση τις αρχές των παραβολικών κατόπτρων και είναι η εστία της παραβολής, δηλαδή το σημείο όπου συγκεντρώνεται το μέγιστο σήμα, αφού πρώτα ανακλαστεί στην επιφάνεια του κατόπτρου. Από την έξοδο (ή τις εξόδους) του LNB, ξεκινούν ένα ή περισσότερα ομοαξονικά καλώδια, τα οποία σε συνδυασμό ή όχι με ειδικούς διακόπτες, καταλήγουν στην είσοδο σήματος του δορυφορικού μας δέκτη.
Ιστορική αναδρομή
Πολλά έχουν αλλάξει στον τρόπο λειτουργίας των LNB από τα πρώτα χρόνια της δορυφορικής λήψης μέχρι σήμερα. Εκτός της χοάνης συλλογής που αναφέραμε, στις παλαιές εγκαταστάσεις τοποθετούνταν και ένας πολωτής (μηχανικός ή μαγνητικός), ο χειρισμός του οποίου γινόταν από τις ειδικές υποδοχές σηματοδοσίας των παλαιών δεκτών με τη χρήση 2 (μαγνητικός) ή 3 (μηχανικός) ηλεκτρικών καλωδίων, που συνέδεαν το δέκτη με τον πολωτή και μεταβίβαζαν τα κατάλληλα σήματα για την περιστροφή του, επιτυγχάνοντας έτσι την ταύτιση της οριζόντιας και της κάθετης πόλωσης του σήματος με τη λαμβανόμενη.
Τα παλιά LNB δεν ήταν σε θέση να καλύψουν όλη την μπάντα των συχνοτήτων Ku (10,7-12,75 GHz) μόνα τους. Για να το πετύχουμε αυτό, χρειαζόμασταν 2 τουλάχιστον LNB, ένα για τη λεγόμενη κάτω μπάντα (10,9-11,75GHz) και ένα δεύτερο για την πάνω μπάντα (11,75-12,75GHz).
Σήμερα στην μπάντα Ku χρησιμοποιούνται αποκλειστικά τα ονομαζόμενα Universal LNB. Με ένα και μόνο Universal LNB και ένα σύγχρονο δορυφορικό δέκτη, μπορούμε να λάβουμε όλες τις συχνότητες της μπάντας.
Τρόπος λειτουργίας Universal LNB
Τα σημερινά LNB τροφοδοτούνται αποκλειστικά και μόνο από το ομοαξονικό καλώδιο που μεταφέρει δύο βασικά σήματα από το δέκτη:
Α. Την εναλλαγή τάσης 13/18 Volt (ή 14/18V) για την επιλογή της πόλωσης (κάθετη-οριζόντια).
Β. Τον τόνο 0/22kHz για την επιλογή της κάτω ή της πάνω μπάντας, που καλύπτουν περίπου τις συχνότητες που προαναφέραμε (στην πράξη υπάρχει μεγάλη κοινή περιοχή στο μέσον, που καλύπτεται και από τα δύο σήματα. Έτσι, η σημερινή κάτω μπάντα εκτείνεται από τα 950 μέχρι τα 1950 MHz και η πάνω μπάντα από τα 1100 μέχρι τα 2150 MHz).
Σε κάθε περίπτωση, οι συχνότητες που οδεύουν προς το δέκτη είναι οι λεγόμενες ενδιάμεσες (IF=Intermediate Frequency=950-2150MHz), οι οποίες προκύπτουν από τον υποβιβασμό των δορυφορικών συχνοτήτων με μια πολύπλοκη διαδικασία και με τη χρήση των ταλαντωτών του LNB, που είναι δύο: Ο ένας λειτουργεί για την κάτω μπάντα στα 9.750MHz και άλλος λειτουργεί για την πάνω μπάντα στα 10.600MHz (αφαιρώντας τη συχνότητα του χρησιμοποιούμενου ταλαντωτή από τη δορυφορική συχνότητα –εκφρασμένη σε MHz- μπορούμε να βρούμε την ενδιάμεση, αυτή δηλαδή που θα εισέλθει στο δέκτη). Παλαιότερα, για την κάτω μπάντα χρησιμοποιούνταν τοπικός ταλαντωτής στα 10MHz.
Τα δορυφορικά σήματα είναι πολωμένα για λόγους εξοικονόμησης συχνοτήτων στους δορυφόρους (αν δεν ήταν, σε κάθε τροχιακή θέση θα αντιστοιχούσαν λιγότερες συχνότητες, σχεδόν οι μισές, γιατί αλλιώς θα υπήρχε μεγάλος κίνδυνος παρεμβολών). Με την πόλωση του σήματος που είναι συνήθως γραμμική (οριζόντια ή κάθετη), η σωστή λήψη της μιας πόλωσης γίνεται με την ευθυγράμμιση του ανάλογου διπόλου με το σήμα (με την αντίστοιχη εναλλαγή της τάσης), ενώ τα όποια σήματα προέρχονται από την αντίθετη πόλωση απορρίπτονται. Σε ένα σταθερό κάτοπτρο, μπορούμε εύκολα να επιτύχουμε τη σωστή αντιστοίχιση των πολώσεων, με την κατάλληλη στροφή του LNB στο σφιγκτήρα που το συγκρατεί (skew). Αντίθετα, σε ένα κινητό πιάτο και ειδικά στα άκρα του τόξου, θα έχουμε οπωσδήποτε κάποια προβλήματα, αφού η πόλωση που θα μας δίνει το LNB θα είναι πάντα η ίδια, ενώ η πραγματική θα διαφέρει αισθητά μεταξύ δορυφόρων που απέχουν αρκετά στο τόξο. Για το λόγο αυτό ρυθμίζουμε τη στροφή του LNB στο μέσον του τόξου, ώστε να πετύχουμε τη χρυσή τομή.
Σε ελάχιστους δορυφόρους χρησιμοποιείται κυκλική πόλωση (αριστερόστροφη ή δεξιόστροφη), η σωστή λήψη της οποίας απαιτεί τη χρήση ειδικών LNB, που έχουν ενσωματωμένο ειδικό εξάρτημα που ονομάζεται depolariser. (συνεχίζεται)
Reply With Quote
Originally Posted by arno2
